Sectorconvenanten
Competentieagenda
Op 14 mei 2007 werd de Competentieagenda goedgekeurd door de Vlaamse regering en de sociale partners. De Competentieagenda omvat een aantal maatregelen die nodig zijn om een antwoord te bieden op de sociaal-economische uitdagingen en prioriteiten voor Vlaanderen. De competentieagenda, als actiepunt van het Meerbanenplan, moet bijdragen tot een duurzame en innovatieve groei, waardoor effecten (brede) inzetbaarheid, werkzaamheid en werkbaarheid fors verbeterd worden.
De competentieagenda bevat 10 prioriteiten die, over de grenzen van onderwijs, werkgevers- of werknemersorganisaties heen, de capaciteiten van zowel studenten, werkzoekenden als werknemers moeten erkennen én inzetten. Een belangrijk uitgangspunt om de doelstellingen van de Competentieagenda waar te maken is dat competentieontwikkeling een gedeelde verantwoordelijkheid is van zowel het individu, de werkgevers, sociale partners, sectoren, onderwijs en aanbieders van opleiding en loopbaandienstverlening. Daarbij moet een evenwicht tussen al deze actoren nagestreefd worden, zodat competentieontwikkeling voor iedereen gezien kan worden als een win-win-situatie.
De tien prioriteiten zijn:
- Geïnformeerde studie- en beroepskeuze
- Meer en beter werkplekleren
- Actieplan ondernemend onderwijs
- Versterken van elders verworven competenties (EVC)
- Actieplan ongekwalificeerde instroom
- Stimuleren van competentiebeleid, in al zijn facetten, in bedrijven en organisaties
- Oudere werknemers
- Incentives werknemers
- Werk maken van werknemerschap
- Versterken van de sectorale invalshoek
Lees meer over de competentieagenda op de website van het beleidsdomein Werk en Sociale Economie.
Binnen prioriteit 6, competentiebeleid in bedrijven en organisaties, wordt ook aandacht besteed aan laaggeletterdheid. Talentontwikkeling van elke werknemer is één van de belangrijkste hefbomen, naast innovatie en internationaal ondernemen, om de transformatie en groei van onze economie te kunnen blijven waarborgen en om groeiende duurzame tewerkstelling te realiseren. Competentiebeleid, vormgegeven in relatie tot het businessplan van het bedrijf, biedt een antwoord op uitdagingen zoals: het inzetten van de juiste mens op de juiste plaats, het voorbereiden van een onderneming op veranderingen, het mee laten evolueren van oudere werknemers en het als zodanig behouden van waardevolle werknemers, aanwervingsproblematiek, de wil om werk te maken van diversiteit, …
Om elk talent te bereiken engageren de sociale partners zich om systematisch de aandacht voor laaggeletterdheid mee te nemen in de inspanningen ten aanzien van competentieontwikkeling voor werknemers in lagere functies. Het gaat concreet om functionele geletterdheid of informatieverwerkingsvaardigheden die nodig zijn om goed te kunnen functioneren in de maatschappij, en steeds meer ook op de werkvloer: geletterdheid, gecijferdheid en multimediale vaardigheden. Daarnaast engageren de sociale partners zich ook om de brochure en website over de problematiek en concrete oplossingen met betrekking tot laaggeletterdheid verder te ontsluiten.
De verschillende engagementen die de sociale partners hebben opgenomen in het kader van de Competentieagenda, worden ook vastgelegd in de sectorconvenanten. In de modelconvenant 2007-2009, zoals goedgekeurd door het Vlaams Economisch Sociaal Overlegcomité (VESOC) op 11 mei 2007, werden deze verschillende elementen uit de Competentieagenda geïntegreerd.
Sectorconvenanten
Lees meer over de sectorconvenanten op de website van het beleidsdomein Werk en Sociale Economie.
Evaluatie sectorconvenanten 2005-2007
Eind januari 2007 waren er 24 convenants afgesloten tussen de Vlaamse regering en de sociale partners van de sectoren. Elke convenant heeft een looptijd van twee kalenderjaren, maar de startdatum verschilt tussen de sectoren. Idea Consult heeft in het voorjaar van 2007 een evaluatierapport opgesteld van het eerste werkingsjaar van deze convenants. Naast de eigenlijke convenants waren er ook al 18 evaluatierapporten van sectoren beschikbaar die werden gebruikt voor het rapport.
22 van de 24 beroepssectoren hebben een artikel opgenomen in hun sectorconvenant inzake het verwerven van basiscompetenties. Enkel de artistieke en de grafische sector oordeelden dat deze actie wegens het werknemersprofiel in de sector voor hen minder relevant was. De andere sectoren richten hun geletterdheidacties prioritair op de langdurige en laaggeschoolde werkzoekenden, werkzoekenden van 45 jaar en ouder, herintreders, bestaansminimumtrekkers, laaggeschoolde arbeiders, arbeiders die geconfronteerd worden met meervoudig ontslag, herstructurering of de introductie van nieuwe technologie.
In het evaluatierapport staan verschillende acties beschreven met betrekking tot het bevorderen van basiscompetenties. Het gaat zowel om opleidingen als andere acties inzake basiscompetenties.
1. Opleidingen
Voor een overzicht: zie de tabel
De acties rond de basiscompetenties hebben meestal betrekking op het organiseren van opleidingen rond basiscompetenties. Hier vinden we voornamelijk de volgende soorten opleidingen terug:
- ICT opleidingen
- Opleidingen rond functionele en professionele vaardigheden
- Vooropleidingen
De verschillende sectoren hebben via hun opleidingen om de basiscompetenties van werknemers en werkzoekenden te verhogen, meer dan 21.000 personen bereikt.
2. Andere acties
Naast de eigenlijke opleidingen rond basiscompetenties vinden we nog een aantal andere soorten acties terug zoals:
- Sensibiliseren van bedrijven voor opleidingen rond basiscompetenties, al dan niet specifiek gericht op kansengroepen. Deze sensibilisering gebeurt via allerlei kanalen: bedrijfsbezoeken, mailings, artikels in magazines, versturen van nieuwsbrief, …
- Het in kaart brengen van de opleidingsnoden voor basiscompetenties in de sector door bijvoorbeeld het organiseren van een bevraging (elektriciens, lokale besturen, personenvervoer, chemie)
- Het toekennen van sectorale financiële premies voor opleidingen basiscompetenties, vaak specifiek gericht op het aantrekken van meer cursisten uit kansengroepen (autosector, elektriciens, voeding)
- Aanpassen en ter beschikking stellen van educatief materiaal en cursusmateriaal (bijvoorbeeld montage, goederenvervoer)
- Bij één sector (lokale besturen) vonden we een actie terug rond laaggeletterdheid. Hier werd een plan “geletterdheid” uitgewerkt.
Modelconvenant 2007-2009
In het modelconvenant 2005-2006 werd in artikel 6 rond het bevorderen van basiscompetenties het accent gelegd op ICT-basisvaardigheden en functionele trajecten voor laaggeletterden. Aangezien het begrip geletterdheid ruimer is dan ICT-vaardigheden en het vaak niet duidelijk was wat verstaan werd onder functionele trajecten, werd dit artikel in het nieuwe convenant aangepast.
De sociale partners en de Vlaamse overheid engageren zich in het nieuwe modelconvenant 2007-2009 tot het bevorderen van de ontwikkeling van basiscompetenties, in het bijzonder van de functionele geletterdheid.
Ook de voorbeeldacties ter uitvoering van het artikel rond de basiscompetenties werden uitgebreid.
- Men voorziet jaarlijks een bereik van x werkzoekenden en y werknemers door het organiseren van x aantal opleidingen. Men kan hierbij een beroep doen op de opleidingsmodules en maatwerkformules zoals ze uitgewerkt worden door de VDAB basiseducatie en/of de centra volwassenenonderwijs.
- De overheid zal door de publicatie van een brochure specifieke geletterdheidstrainingen op de werkvloer promoten. De sector helpt deze brochure mee verspreiden.
- De sector stimuleert jaarlijks x aantal ondernemingen om bij technische opleidingen voor lagere functies ook aandacht te schenken aan functionele geletterdheid.
De onderhandelingen voor de nieuwe convenanten zijn gestart en er wordt nu van de sectorale sociale partners verwacht dat ze de engagementen die werden opgenomen in de Competentieagenda ook daadwerkelijk omzetten in concrete acties, ondermeer door het afsluiten van een ambitieus sectorconvenant.
Modelconvenant 2010
In de loop van 2010 wordt de nieuwe generatie sectorconvenants onderhandeld.